dersetkinlik.com


REKLAMLAR

Okul öncesi eğitimi ders notları-Türk eğitim tarihi dersi ders notları

TÜRK EĞİTİM TARİHİ

ÜNİTE 1

Tarih: geçmişte meydana gelen olayları neden sonuç ilişkisi içinde inceler.

MÜSLÜMALIKTAN ÖNCEKİ TÜRK EĞ. TARİHİ

1- Hunlar: yerleşik yaşama geçmeden önce göçebe yaşayan ilk türk devleti

2- Göktürkler: 38 harfli ulusal alfabeye sahipler türk tarihinin bilinen en eski yazılı belgesi Orhun anıtları

3- Uygurlar: daha önceki türk devletlerinin aksine yerleşik yaşama geçmişler. Eski kültür ve inançlarını terk edip Maniheizm dinini kabul etmişler.

Özellikleri:

-Öğrenme beceri kazanmaya yönelik

-Eğitimde yaşam biçimi önemli

-Orhun yazıtları bu döneme ait

-Çocukların eğitiminde temel sorumluluk ailelerde

MÜSLÜMALIK SONRASI TÜRK EĞ. TARİHİ

*Talas savaşından sonra Türkler müslümanlığı kabul etmişler.

*Medreseler ön planda

1-Karahallılar: ilk türk Müslüman devlet. İbni sina, kaşgarlı Mahmut, Ahmet yesevi..

2-Selçuklu devleti: ahilik önemli bir eğitim kurumu. Mevlana, hacı bektaş, nasreddin hoca…

*Medreseler en gelişmiş eğitim kurumu

*Küttap: ilköğretim

*Ahilik: usta, çırak, kalfa ilişkileri ve meslek edindirme

*Atabeglik: şehzadelerin eğitildiği yer

OSMALI İMPARATORLUĞU

*Eğitimin amacı dine yönelik

*Eğitim kurumlarında yenileşme çabaları askeri alanda olmuş

*Enderun: azınlık çocukların devletin üst makamları için yetiştirildiği yer

*Benimsenen temel eğitim ezbere dayalı

*İlköğretim sonrasını sadece erkek çocuklar yapıyor.

*Osmanlıca yapay bir dil olmuş. Bilginin yayılmasını engellemiş.

OSMANLIDAKİ EĞİTİM KURUMLARI

Sıbyan Mektebi: İlköğretim okulları. Kuran öğretiliyor.

Medreseler: ilk medrese Orhan gazi tarafından iznikte açılmış. İlk, orta ve yüksek kademelerden oluşmuş. Yazılan kitapların çoğu Arapça basılmış. Pozitif bilim kitaplardan çıkarılmış. Öğretim dili Arapça ve Türkçe..eğitimin temel amacı dine yönelik.

Enderun: devletin gereksinimi olan yöneticiler yetiştirilmiş.

Türk ve Müslüman tarihinde ön plana çıkanlar: Ahmet yesevi, Yusuf has hacip, kaşgarlı Mahmut, ibni sina

ÜNİTE 2

CUMHURİYET DÖNEMİNDE EĞİTİM

*Osmanlı devletinde Arap alfabesinin kullanılması okuryazarlık oranını düşürmüş.

*Atatürkün gelecek kuşakları yetiştirmek için ortaya koyduğu modelin 2 dayanağı var

1-    Millileşme

2-   Modernleşme

TEVHİD-İ TEDRİSAT KANUNU: eğitim ve öğretimin birleştirilmesi

  • Ülkedeki tüm bilim ve öğretim kurumları maarif vekâletine bağlanmış
  • Özel vakıflarla idare edilen kurumlar maarif vekâletine bağlanmış
  • Maarif vekâleti yüksek din uzmanı yetiştirmek için ilahiyat fakülteleri kurmuş

*Tevhidi tedrisat kanununun kabulünden 6 yıl sonra imam hatip mektepleri kapatılmış. Laiklik adına atılan ilk adım.

*Ömer Seyfettin, Ziya Gökalp Türkçülük akımını başlatmış. Dil alanında büyük sadeleşme olmuş.

*1 Kasım 1928 de Latin alfabesi kabul edilmiş.

*Güneş Dil teorisi: Türk dilinin bütün dillerin atası olduğu.

*İlk milli eğitim bakanı Rıza Nur

*22 Mart 1926 da Milli eğ. Bakanlığının temel yasası olan “ maarif teşkilatına dair kanun” çıkarılmış. MEB bakanı Mustafa Necati Bey oluşturmuş.

* Milli eğitim bakanlığında bir dil kurumu oluşturulmuş

* İlk ve orta öğretim okulları belirlenmiş

*1928 yılında “ Türkiye devletinin dini islamdır “ ibaresi çıkarılmış, din derleri zorunlu programdan kaldırılmış.

*Bakan Saffet Arıkan döneminde: milli eğitimde organlaşmaya gidilmiş

*Bakan Hasan Ali yücel döneminde: mesleki ve teknik öğretim müsteşarlığı kurulmuş.

17-29 temmuz 1939 da toplanan 1. şürada

*cumhuriyet milli eğitimin planlar

*Yönetmeliklerin incelenmesi

* bütün öğretim programlarının incelenmesi yapılmış

*Cumhuriyetin ilanıyla eğitim alanında yapılan ilk adım: tevhid- i tedrisat kanunu

*Cumhuriyetin kuruluşunun ardından eğitim alanında yapılan yeniliklerin temel amacı: devrimlerin amacını kavrayıp sahip çıkacak bireyler yetiştirmek

1933 üniversite reformunun temel nedenleri

*üniversitelerin çağdaş, batılı bireyler yetiştirmeleri

*devrimlere karşı ünv. Olumlu tutum takınması

* bilim ve araştırmaya önem vermek

* üniversitelerdeki bölümlerin aralarında işbirliğinin olmaması

Milli eğitim bakanlığının ilk merkez örgütleri

  • İlk tedrisat müdürlüğü
  • Orta tedrisat müd
  • Kültür müd
  • Sicil ve istatistik müd

1. heyet-i ilmiyede alınan kararlar

*küçük köyler için yatılı bölge okullarının açılması

* din dersi öğretmenleri seçilirken diğer öğretmenler gibi belli şartların aranması

* idadi ve sultani adının lise olarak değiştirilmesi

1. milli eğitim şürasında alınan kararlar

* 3 sınıflı köy okullarının 5 sınıfa çıkarılması

* ilk okuldan liseye geçişin sınavla olması

* bütün yüksek okul ve fakültelerin MEB na bağlanması

* ortaokulun ilkokul ve lise arasında 3 yıl süren genel kültürün yanında meslek derslerini de içermesi

*1937/2287 sayılı yasayla: Türkiye milli eğitim örgütü bölgelere ayrılmış her bölgeye bir maarif emini atanmış

ÜNİTE 3

CUMHURİYET ÖNCESİ ÖĞRETMEN YETİŞTİRME

*İlk olarak Fatih s. Mehmet in kurduğu 2 medresede öğretmen yetiştirilmiş.

*Darülmuallimini rüşdi: erkek çocukları için açılan öğretmen yetiştiren okul

*Darülmüallimat: kızlar için açılan öğretmen okulu

*Darülmuallimi-i aliye: lise ve yüksek okullara öğretmen yetiştirmek için

*Satı bey: herkesin öğretmen olamayacağını savunmuş.

*İLK DEFA ANAOKULU ÖĞRETMENİ 1928 DE ANA MUALLİM MEKTEBİNDE YETİŞTİRİLMİŞ

*Köy ilkokullarına öğretmen yetiştirme

  • Köy muallim mektepleri: kayseri ve denizli
  • Köy eğitmen kursları
  • Köy öğretmen okulları: İzmir Edirne eskişehirde açılmış
  • Köy enstitüleri: hasan ali yücel kurmuş

Şehir ve kasaba okullarına öğretmen yetiştirme

*ilköğretim okulları

* iki yıllık eğitim enstitüleri

Ortaöğretim öğretmeni yetiştirme

  • 3 yıllık eğitim enstitüleri
  • Yüksek öğretmen okulu
  • Mesleki ve teknik öğretmen alan öğretmenlerin eğitimi

1982–1997 dönemi

2547 sayılı yükseköğretim kanunla öğretmen yetiştirme eğitim fakültelerinde yapılmış

İlkokul öğretmeni yetiştirme de lise seviyesinden 2 yıllık yüksek öğretime çıkmış

1997–2008 dönemi

1. seçenek: 3.5+1.5 seçeneği tezsiz yüksek lisans programı

2. seçenek: 4+1.5 seçeneği: lisans diplomasına sahip olanlar 3 yarıyıla eşdeğer yüksek lisan yaparak öğretmen olabilir

*1913 te tedrisad-ı iptidayiye ile yaşanan: ilköğretime öğretmen yetiştirmede artış olmuş

*Köy enstitüleri: 1940–1954

*Gazi ünv. İlk önce konyada açılmış, sonra ankaraya taşınmış

*Tezsiz ortaöğretim alan öğretmenliği: fen edebiyat

*Yan dal uygulaması2006 da kaldırılmış

ÜNİTE 4

Sistem: çevreden girdi alır dönüştürür, çıktı olarak sunar

Ludwig Von Bertalanffy a göre sistem türleri

1-    Gerçek sistem

2-   Kavramsal sistem

3-   Soyut sistem

4-   Canlı ve cansız sistem

5-   Açık-kapalı sistem

*Yaşayan organizma açık sistemdir

Sinerji: bütün parçalarının toplamdan daha fazla olması

Simbiyotik ilişkiler: ortak yaşam ilişkileri. İlişkiyi iki tarafta faydalanması.

Örgüt: kişisel amaçları gerçekleştirmek için ortaya çıkan yapı

OKULUN SİSTEM ÖZELLİKLERİ

1-    Okul içinde yer aldığı teknik sınırların belirlendiği bir çevrede yar alır

2-   İşleyişini sürdürmek için çevresinden girdiler alır çıktılar veriri

3-   Amaçları vardır

4-   Amaçları gerçekleştirmek için süreç gerekir

5-   Alt sistemleri vardır

6-   Denge vardır

7-   Hareketi doğrusal değil çemberdir

8-   Okul sisteminin bir merkezi vardır

9-   Sistem içindeki baskın öğe tarafından yönetilir

Okulun girdileri: öğrenciler, öğretmenler, uzmanlar, yardımcı personel, araç gereçler, eğitim programları, öğretim prog..

Etkili öğretmen: sınıfı başarılı, öğrencileriyle iyi ilişkileri olan, yeni teknikleri kullanabilen.

*Okul girdileri aracılığıyla sistemin işleyişini, Çıktıları aracılığıyla çevreyi etkililer

*Okul sisteminde görülen ama diğer sistemlerde görülmeyen özellik: okulun çıktıları kendi girdilerini oluşturur

*Okul çıktıları üretir ama onun hangi amaç için kullanılacağına kendisi değil çevre karar verir.

*Değerlendirme okul sisteminin yenileşmesini ve gelişmesini sağlar

*En küçüğü hariç her sistemin alt sistemi, en büyüğü hariç her sistemin üst sistemi vardır.

*Okul aldığı girdileri seçmek zorunda olması sistemin ayıklama işleviyle ilgili..

*Dönüt anten konumunda.. dönüt sayesinde güncelleme olur..

Entropi: güç yitimi… Olumlu, olumsuz entropi var

Eğitim yöneticisi: eğitimin bütünüyle ilgilenir sistemi bütün olarak çözümleyip birleştirir

*Sistem kavramını ilk kullanan geri zekâlı Bertalanffy

*Hawthorne araştırmaları sistem kavramı yönetim alanına kazandırılmış

Üst sistem: her sistemin bağlı olduğu üst sistem

Sınıf okulun alt sistemi

*Okulun çıktılarının tekrar okulun girdileri olması durumu: okulun hareketi doğrusal değil dairesel

Yaşatma: okulun varlığını sürdürmek için kendisine yarayacak girdileri seçerek alması

ÜNİTE 5

Toplumsal yaşamı düzenleyen kurallar: görgü, ahlak, din, hukuk kuralları

En etkili olan hukuk kuralları: Hukuk kuralları, maddi yaptırımlı ve devlet destekli

Yasa tasarısı: hükümetin yasa oluşturmak amacıyla meclise sunduğu taslak

Hukukun yazılı kaynakları

Anayasa: en soyut ve en genel kurallardır. Yaptırım gücü olarak en güçlü

Yasalar: yasa yapan kurum- yasa organı,

Kanun hükmünde kararnameler: Bakanlar kurulunun çıkardığı yazılı hukuk kuralları

Tüzükler: yasanın uygulamasını göstermek için Bakanlar kurulunca çıkarılır. Danıştayın incelemesinden sonra

Yönetmelikler: tüzel kişi ya da kurumların kendi görev alanlarını belirlemek için

Genelge: bir kuruluşun geneli ya da çoğunluğunu ilgilendiren buyruk ya da duyuru

TC Anayasasında eğitim

1-    Din ve vicdan hürriyeti

2-   Bilim ve sanat hürriyeti

3-   Eğitim öğretim hakkı ve ödevi

4-   Yabancı ülkede çalışan türk vatandaşları

5-yükseköğretim kuruluşları

6-yükseköğretim üst kuruluşları

Tevhid-i tedrisat kanunu: öğretimin birleştirilmesini amaçlamış

İlköğretim ve eğitim kanunu: tüm ilköğretim kurumlarının donanım, açılma, kapanma, öğrenci kabulü, öğretime devam, arsa ve arazi işleriyle gider gelir işlerini düzenler

Türk Milli Eğitiminin Temel İlkeleri

1-genellik ve eşitlik 2- ferdin ve toplumun ihtiyaçları 3- eğitim hakkı

4- fırsat ve imkân eşitliği 5- süreklilik 6- Atatürk inkılap ve ilkeleri

7- demokrasi eğitimi 8- laiklik 9- bilimsellik ve planlılık

10- karma eğitim 11- okul aile işbirliği

Milli eğitim bakanlığı görevleri hakkında kanun: kuruluş, teşkilat ve görevlerine ilişkin esasları düzenler

Özel öğretim kurumları kanununun amacı: yükseköğrenim dışında tüm özel öğretim kurumlarının kuruluş, işletim ve denetim işlerini düzenler

Okula pijamalı gelmek: görgü ve hukuk kurallarıyla çelişir

Her yerde eğitim ilkesi: yalnız eğitim kurumunda değil, evde, çevrede, işyerinde her yerde her fırsatta gerçekleştirilmeye çalışılır.

ÜNİTE 6

*1739 SAYILI MEB temel kanununa göre eğitim sisteminin genel amaçları

1- Atatürk ilke ve inkılâplarına bağlı

2- Beden, zihin, ahlak bakımından dengeli ve sağlıklı yapıcı, yaratıcı kişiler yetiştirmek

3- ilgi iktisat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi ve beceriyle birlikte iş görmek suretiyle hayata kazandırmak.

Türk eğitim sisteminin genel yapısı

1-    ÖRGÜN EĞİTİM: okul çatısında yapılan eğitim

  • Okulöncesi
  • ilköğretim
  • Ortaöğretim ( genel ve mesleki)
  • Özel eğitim
  • Özel öğretim
  • Yükseköğretim: 53 devlet ünv. 26 vakıf ünv.

2-   YAYGIN EĞİTİM: örgün eğitim sistemine hiç girmemiş ya da ayrılmış bireylerin yapılan eğitim etkinlikleri

Milli eğitim bakanlığı

1-merkez örgütü  2-taşra örgütü  3-yurtdışı örgütü  4- bağlı kuruluşlar

Merkez örgütü: Bakanlık makamı, bakan, müsteşar ve müsteşar yardımcılarından oluşur.

Merkez örgütünün görevleri

-Stratejik planlama –Bütçeleme –Araştırma -Program geliştirme

-Denetleme -Eşgüdüm sağlama

*Talim ve terbiye kurulu başkanlığı: doğrudan bakana bağlı olarak her türlü sorunda bakana yardımcı olarak görev yapar.

*Ana hizmet birimleri: eğitim öğretim hizmetlerinin yönetsel kararlarını üretir.

*Taşra örgütü 81 il ve 924 ilçede örgütlenmiş

*Yurtdışı örgütünün görevi: Türk milli kültürünün dış ülkelerde korunması, tanıtılması, yaygınlaştırılması

Türk eğitim sisteminin ilkeleri

-Eğitim –Demokrasi –Fırsat -Yöneltme

*ZORUNLU EĞİTİM 8 YILA 4306 SAYILI KANUNLA ÇIKARILMIŞ

*2005-2006 VERİLERİNE GÖRE MESLEK ORTAÖĞRETİMDE 80 BİN ÖĞRETMEN ÇALIŞIYOR

*MEB ÖRGÜTÜNÜN YAPISI 3797 SAYILI KANUNLA BELİRLENMİŞ

Yukarı